ACK Cyfronet AGH od lat jest jednym z centrów obliczeniowych wchodzących w skład WLCG - Worldwide LHC Computing Grid, czyli światowej sieci obliczeniowej Wielkiego Zderzacza Hadronów (LHC). Sieć wykorzystuje zasoby obliczeniowe z wielu różnych jednostek, dzięki czemu możliwe jest centralne zlecanie i rozpraszanie na dedykowane procesory zadań, których wykonanie przekraczałoby możliwości pojedynczego centrum. Przykładowo, dla eksperymentu CMS (The Compact Muon Solenoid) są to kampanie obliczeniowe obejmujące rekonstrukcję danych oraz symulacje Monte Carlo odwzorowujące oddziaływania cząstek w detektorze i generowaną przez nie odpowiedź układów pomiarowych.
Dodatkowo wieloletnia współpraca z CERN wykracza także daleko poza samo udostępnianie rdzeni obliczeniowych. Doskonałym przykładem był koordynowany przez Cyfronet w latach 2002-2005 europejski projekt CrossGrid. W ramach projektu, we współpracy m.in. z fizykami z IFJ PAN w Krakowie, rozwijane były systemy do rozproszonego przetwarzania danych. Bezpośrednim efektem tych prac było powstanie infrastruktury PLGrid.
Systemy składowania danych na rzecz eksperymentów CERN
Od 2025 roku zakres działań Cyfronetu dodatkowo się poszerzył. Nasza infrastruktura została wykorzystana do składowania danych, wygenerowanych w latach 2022-2025 przez jeden z podsystemów CMS, a mianowicie PPS, który jest głównym źródłem danych dla badaczy z Akademii Górniczo-Hutniczej. Ze względu na zapisywanie setek petabajtów danych w ciągu roku (już po ich odfiltrowaniu), dane z poprzednich okresów są w CERN szybko przenoszone na taśmy magnetyczne. W tym świetle, dzięki wsparciu Cyfronetu, badacze mają ułatwiony, natychmiastowy dostęp do danych, co jest wielką zaletą w stosunku do konieczności „wydobywania” ich z nośników archiwizacyjnych w CERN.
Dane składowane w Cyfronecie umożliwiają naukowcom wyliczanie kalibracji detektorów i zapewnienie odpowiedniej jakości danych. Oprócz tego, na naszych klastrach zainstalowane są, używane przez polskich badaczy w eksperymencie CMS, pakiety oprogramowania, a nad ich aktualizacją i pełną dostępnością czuwa zespół Helpdesku PLGrid.
Obecnie coraz większe znaczenie dla CERN ma analiza danych z użyciem uczenia maszynowego, co bardzo dobrze wpisuje się w aktualną tematykę badań nad metodami sztucznej inteligencji.
Bezpośredni udział w badaniach
Co ważne, w eksperymentach realizowanych w CERN z użyciem Wielkiego Zderzacza Hadronów (w tym TOTEM, ATLAS, CMS) pracowali i pracują naukowcy realizujący badania naukowe na AGH w Krakowie, a jednocześnie bezpośrednio związani z Cyfronetem.
Platforma yaptide
Dodatkowym efektem współpracy z CERN jest platforma do zlecania obliczeń symulacji oddziaływania z materią – yaptide. Jest ona zintegrowana z usługami PLGrid, dzięki czemu polscy naukowcy mają do niej wygodny dostęp poprzez portal PLGrid. Obecnie zadania obliczeniowe są realizowane na zainstalowanym w Cyfronecie superkomputerze Ares.